donderdag 29 maart 2012

Sneeuwschoenen bij Pic Carlit


Ik had mijn redenen om deze keer voor een korte tocht te kiezen. In mijn geheugen zaten een paar tochten waar ik soms naar het eind zat uit te kijken omdat het weer even niet mee wilde.
Het zou een eerste wintertocht worden in deze hoek en omdat je zo vroeg op het seizoen alles kan verwachten qua weer en mijn vaardigheden nog niet echt op punt staan zou ik maar een paar dagen de deur uit gaan. Kwestie mij nog enig perspectief te geven als het niet mee zou zitten.
Daarbij ging ik het op proberen op een stel lage trailschoenen.
Ik ben de laatste dagen nog erg druk bezig geweest om op tijd mijn donsjas klaar te krijgen en een getten systeem uit te werken waarvan ik hoop dat het mijn voeten zo droog mogelijk kon houden.
In mijn hoofd zat de wetenschap dat ik op zondagavond zou vertrekken. Hilariteit thuis toen bij een laatste controle, ik de datum op het ticket in de gaten kreeg.
Niet zondag maar maandagavond werd ik op de slaaptrein verwacht. Er viel nogal wat druk van mij af en ik kon terug relax uitkijken naar morgen. Te jachtige momenten waren het geweest om alles ingepakt te krijgen.


Periode: 13-18 maart 2012

Dag 1:
Duur:7uur
Porta

Het ging vlot tot Porta. Voorlopig geen sneeuw te zien toen ik de trein verliet.
Zette de klim in naar Coll de l’Homme en kon al snel voor korte tijd de stijgijzers onder de schoenen gespen omdat het pad over een groot deel verijzeld was.
Even lopen zoeken daar waar de route een bocht naar zuid-oost maakt. Het laatste stuk tot de col op sneeuwschoenen waar ik uitkeek over een plateau waar er amper nog iets van sneeuw ligt.
Klim door naar de graat bij Serra de Bac d’Ortell om dan later af te dalen naar Els Estanyets waar ik op een droog stuk mijn bivakzak open legde.

bivak bij els estanyets

Zoals het er nu uit ziet hoeft de shelter niet opgesteld te worden.
Toch niet direct een landschap waar ik erg warm voor loop.

Dag 2:
Duur::6uur
Zoek mijn weg verder in NO richting, parallel met de bergrug. Het duurt langer dan voorzien eer ik vanaf hoogtepunt 2554m Estany de Coll Roig in het oog krijg.
Ik vind ondanks die bergrug dat het terrein toch wat onoverzichtelijk oogt waardoor het niet erg vordert en ik mijn vorderingen niet terug vindt op de kaart.
Eenmaal op de route richting Coma Dels Forats wordt het simpel.
Volg de westkant van Tossal Colomer tot ik de route naar Pic Carlit bereik.
Ik zie sporen naar deze top die via de normaal route gaan maar ook een spoor dat dwars doorheen het sneeuwveld gaat.

puig carlit

Ik zit nu wel in een sneeuwrijke hoek en doe de stijgijzers aan om de steile noord helling van Tossal Colomer te dwarsen als ik mijn weg zoek naar een paternoster van meertjes. Vanop afstand zie ik andere sneeuwschoenende groepjes.
Loop door naar Estany de Sobirans. Durf het niet meer aan om over het bevroren oppervlak te lopen en rond het langs zijn zuidelijke uitloper.
Bij het Estany d’en Gombau hou ik het voor bekeken. Niet zo’n lange dag van gemaakt. Als ik verder door zou lopen kom ik op de lagere delen terecht waar de uitzichten misschien wat minder zijn.
Nu blijft Pic Carlit in beeld en ik hoop morgenochtend snel van het eerste zonlicht te kunnen profiteren.
Ik leg mij terug op een vlak, nog verdord stuk gras. Kort in de buurt van wat stromend water. Zo hoef ik geen tijd te steken in het smelten van sneeuw.

tussen estany d'en gombau en estany de castellà

Kan er voor de eerste (en laatste) keer met het thuisfront bellen.
Er was in de voorbereiding het plan om vanaf Estany de Castellà naar de noordelijke rug bij Castellà te klimmen om dan in westelijke richting naar het plateau noordelijk van Pic Carlit te lopen voor een overnachting op hoogte maar op dit uur had ik daar geen zin meer in.

Dag 3:
Duur:7.30uur
Opmerkelijk die nacht was een meteoriet die voor een tweetal seconden heel de omgeving op deed lichten

ochtend met puig carlit

Ik trek vandaag naar een hoek die ik koester. Geregeld van stijgijzers en sneeuwschoenen moeten wisselen.
Volg de route langs Lac des Bouillouses en ben aan de kop even op zoet geweest met het zoeken naar de route naar het merengebied tussen Puig de la Cometa, Puig de la Portella Gran en Puig Peric.
Neem royaal mijn tijd in de klim.
Door de opgegooide sneeuwduinen oogt het hier echt nog winters. Ik stel mijn trailstar copie op in een sneeuwveld boven Estany Blau in de nabijheid van een sneeuwvrije strook waar ik kan koken.

cabane

Het is en blijft een bijzondere hoek en ik geniet nog lang van de omgeving.
Ik zit mij te bedenken dat ik erg veel geluk heb met het weer. Ik heb een lap plastiek bij voor onder mijn tyvek bivakzak en moet toch wat zorg dragen dat ik deze ijs en sneeuwvrij hou. Het lijkt mij logischer, als ik toch met een shelter onderweg ben, ik mij beter een kuip maak. Dan bekruipt mij toch weer de zin om een rechthoekige shelter te maken die gemakkelijker te combineren is met een dergelijke kuip.

Dag 4:
Duur:6uur
Op de weg terug naar beneden zit ik wat zuidelijker dan gisteren en besluit een afsteker te maken door rechtstreeks af te dalen naar de valleibodem die mij naar Portella de la Grava moet leiden in plaats van terug naar de noordkant van Lac des Bouillouses te lopen.

puig de la cometa

Vindt daar terug wat stromend water en gooit het gesmolten water van gisteren weg.
Er zweeft nogal wat gruis in. Volgende keer een koffiefilter oid meenemen.
De rest van de dag kan ik de sneeuwschoenen aan houden. Al bij al toch een inspannende dag geweest als ik uiteindelijk Refuge des Bésines bereik. Het winterruim met zijn 16 matrassen is erg comfortabel .
Later, als ik al in bed lig krijg ik gezelschap van een Fransman. Hij zit zich te beklagen dat er zonnecellen op het dak liggen, er verlichting is geïnstalleerd maar hij geen enkele lamp aan het branden krijgt.
Eet zich buiten in het halfduister nog een blikje leeg. Als hij binnen komt vult de ruimte zich met een geur van sardienen in tomatensaus.

refuge bésines

Hij maakt me bang dat morgen het weer om zal slaan. Een koppel dat in de cabane aan de oostkant van Etang des Bésines verblijven gaan morgen afdalen om te vermijden dat ze ingesneeuwd geraken. Ik dokter een alternatief uit voor de laatste dag als ik morgen al genoodzaakt zou zijn om Porteille des Bésines over te steken.

Dag 5:
Duur:6 uur
Als het de volgende ochtend stralend weer is wordt ik wat rustiger en bedenk mij dat ook met sneeuwval, ik die laatste col wel zal halen en ik besluit vandaag een dagtocht te lopen.
Als de Fransman nog ligt te snurken sluit ik de deur achter mij. Het merendeel van mijn gerief heb ik in de slaapzak gestoken die ik achter laat.
Vul mijn drinkbussen bij een wak en klim geleidelijk naar Portella de Lanos. Het valt me op dat er in het sneeuwveld net onder de col grote scheuren zitten.

puig pedros (rechts)

Trek dan richting Puig de Coma d’Or. Op de graat ging het goed tot ik hoogtepunt 2557 bereikte. Vanaf dan waren er toch enkele moeilijkheden. Er loopt een ski spoor maar de helling is te steil om goed grip te houden als ik ze wil dwarsen met de sneeuwschoenen aan. Besluit dan maar om terug naar de graat te klimmen en moet eer ik daar ben, verschillende treden trappen om hogerop te geraken. Eenmaal boven leek het mij veiliger om de stijgijzers aan te doen.
Na een mooie aanloop over het grote, zo goed als vlak sneeuwveld begint de stevige klim naar de col zuidelijk van Puig de Coma d’Or. De col die ik stomweg over het hoofd had gezien tijdens mijn oktobertocht.
Zwaai eenmaal boven nog naar een toerskiër waar voor “omhoog en omlaag” schijnbaar evenveel moeite kost. Krijg verre uitzichten naar het westen.
Na een korte afdaling hou ik mijn pauze op de rand en bewonder de kom in het noorden.
Daal later af tot Portella de Cortal Rosso waar ik wat meer volk tegen kom. Meestal toerskiërs .
Moet al snel de sneeuwschoenen aan doen als ik begin af te dalen richting Refuge des Bésines.
Het open gedeelte tot de eerste bomen was een parel om langs af te dalen om dan al stuntelend langs de helling te traverseren die te steil is om de voeten goed te zetten.

afdaling naar dalbodem

Als ik op hoogte van de hut kom schuif ik een eind naar beneden en besluit dan om deze richting maar aan te houden. Sta terug recht en kap me met de hielen een weg naar beneden.
Morgen, zo neem ik mij voor, was ik alle zweet van mij af in de warmwaterbron boven Mérens-les -Vals . Die avond heb ik de hut voor mij alleen. Neem deze keer mijn tijd om op mijn gemak te eten en ondertussen bestudeer ik mijn gasbrandertje hoe ik een windscherm kan bouwen als ik hem niet in winterstand met omgekeerd blik gebruik.

Dag 6:
Duur:5 uur
Het venijn zit alweer in de staart.
De refuge keurig achter gelaten. Alle dekens mooi opgevouwen. 10 euro in de brievenbus gestoken. Die andere 4,4 euro hebben ze nog van mij tegoed.



Er verschijnen wolken die later weer oplossen. Eenmaal ingepakt toch maar vertrokken voor het laatste stuk ondanks de wetenschap dat in Mérens les vals geen fluit te doen is en ik er veel te vroeg zal zijn.
Aardige klim tot de port. Wolken tegen een blauwe lucht maakt het prentje af.
Boven zie ik dat de lagere delen in de mist hangen.
Ik verschiet van de steile hellingen die ik voorgeschoteld krijg tot l’ Estagnas en eenmaal in de afdaling begint het dicht te trekken zodat ik nog maar weinig overzicht krijg om de steilste delen te kunnen omzeilen. Via het laagste punt van de vallei is geen garantie voor een evenwichtige afdaling. Door het warmere weer begint de sneeuw zijn draagkracht te verliezen. Ik ga een paar keer onderuit maar met de knieën in de sneeuw en de vingers als haken kom ik snel weer tot stilstand.
Eenmaal onder het wolkendek en een stuk lager hoe minder zeker ik kan zijn dat de sneeuw mij zal dragen. Geregeld zak ik tot voorbij de knieën door de sneeuw en moet veel moeite doen om uit de putten te geraken die ik telkens maak. Soms blijft een van de sneeuwschoenen diep onder de sneeuw haken achter een rots.
Zeker in de geul voorbij l’Estagnas is het erg gesteld.
Bij hoogtemeter 1700 doe ik de sneeuwschoenen uit en ga naar de rechteroever van de Nabre waar er minder sneeuwresten liggen en volg het pad tot de bron (“sources sulfureuses”). Kan hier terug verbinding maken met het thuisfront. Ik verwijder eerst een dode pad uit het water.

pastorale hoek tijdens afdaling

Geniet van het warme bad en als herboren leg ik de laatste meters tot het dorp af.
De ruïne van het kerkje boven het dorp past goed bij het sombere weer.
Het station van Mérens-les-Vals is al jaren gesloten. Ik zal me de komende 5 uur met een overdekt wachthok tevreden moeten stellen.
Samen met het duister valt er nu constant sneeuw uit de lucht.

Kaarten:
2249 OT Bourg-Madame
2249ET Font-Romeu
fotoalbum

vrijdag 23 maart 2012

Sneeuwschoenend op trailrunners: de conclusies

Vervolg op post sneeuwschoenend-op-trailrunners

Omstandigheden:
6 daagse winter sneeuwschoentocht waarvan drie bivaks in open lucht en op het einde twee overnachtingen in het winterruim van refuge .
Geen constant sneeuwveld onderweg. Geregeld drooggevallen stukken en waar bij het traverseren van steilere hellingen de stijgijzers nodig waren.
Nachtvorst met in de loop van de dag temperaturen boven nul waardoor de draagkracht van de sneeuw er snel op achteruit ging. Droog en zonnig weer.
Helaas had ik geen termometer bij om exacte temperaturen te geven.
037-sneeuwschoentocht pyreneeen 223

Gtx rocky socks:
Voor mij vormen ze de basis van heel mijn systeem. Ze zorgden ervoor dat de 'summit' sokken van bridgedale nooit nat werden. Al voelden ze ‘s avonds wel klammig aan.
De rocky's heb ik in dezelfde maat (14)als de flyroc 310 gekocht. Tevens de grootste die ze maken
Het lukte mij met heel veel moeite om de rocky's over een nog dikkere Rei sok te trekken. Hierbij kwam ik aan de grens wat mogelijk was
Koop ze dus zeker niet te klein want ik lees ook elders dat ze soms erg nauw zijn.
Eenmaal aan de voeten zitten ze wel erg goed.
Het gtx materiaal waar ze uit zijn gemaakt is zwaar, afgetapt op de naden en ziet er degelijk uit.
Van 23 maart 2012
De voorkant van de sok heeft enige stretch om het aanpassen te vergemakkelijken.
Een controle op het eind van de tocht leert me dat met water gevulde sokken vooralsnog geen lekken vertonen.
Je ziet wel al de de schuurplekken waar ze op termijn zullen gaan lekken bij intensiever gebruik (hiel,tenen en de overgang van de verschillende panden)
De buitenkant sok had na de tocht, voor het deel dat zich in de schoen bevindt, echter geen waterafstotende werking meer.
Dit zal het ademend vermogen niet ten goede komen

Zelfbouw gamachen:
Van getten flyroc
Oorspronkelijk bedoeld om te combineren met de sneeuwschoenen en dan voldoen ze uitstekend.
Ik werd echter geconfronteerd met heel wat drogere delen waardoor de sneeuwschoenen geregeld uit moesten maar er plaatselijk toch nog genoeg sneeuw was waar ik doorheen zakte.
006-sneeuwschoentocht pyreneeen 085
Op zo’n moment faalt het systeem omdat de gamach niet op zijn plaats bleef en er toch nog sneeuw op de mesh van de schoenen terecht kwam, iets wat ik door een volledige afdekking hoopte te vermijden.
Slechts twee 3 mm elastieken onder de schoenzolen, dat schiet duidelijk tekort.
Waarschijnlijk werkt een starre verbinding beter maar bij een eerder prototype waar ik de gamachen met een veter via de zool van de schoen strak kruislings vast veterde vond ik dat erg omslachtig werken en die veter was ook veel minder beschermd tegen sleet omdat die de groeven van het schoenprofiel niet kon volgen.

Van 23 maart 2012
De flyroc heeft echter meer groeven die van de binnenkant naar de buitenkant van de schoen lopen om een extra lijn te leggen om de gamach te stabiliseren op de voet en dit soort verbindingen zijn door het profiel van de schoen beter beschermd dan kruislings gelegde lijnen.
Ik vermoed, gecombineerd met starre verbindngen, de moeilijkheden grotendeels opgelost zullen zijn.
Het enige wat ik dan moet doen is enkele extra 4mm metalen ogen maken aan de onderkant.
Een elastiek aan de onderkant over heel de omtrek van de get zou ook een verbetering zijn omdat deze de gamach wat strakker tegen de schoen drukt om zo wat meer weerstand te kunnen bieden aan de druk van de sneeuw.
De gamachen had ik uit gtx gemaakt. Ik vraag me af of dat echt nodig bij winterse tochten.
Zou een codura stof ook niet kunnen volstaan? (met een betere verluchting van de onderliggende delen)

Een combinatie van de gamachen met de stijgijzers werkt nog heel behoorlijk. De neus van de stijgijzers houdt de voorzijde van de gamachen goed op hun plaats. Alleen aan de binnenkant van de voet is er nog te weinig spanning tussen de gamach en de schoen en zag ik sneeuwopbouw ontstaan.
Van 23 maart 2012

De flyroc’s waren licht om dragen. Dat viel extra op bij het dragen met de stijgijzers.
Zijn snel droog en hebben op verharde sneeuw een goede grip door hun profiel.
Op ijs bieden ze echter geen hou-vast.
Geen moment heb ik koude voeten gehad.
De flyroc's steek ik, aan het hoofdeinde onder mijn exped dons mat. Deze verhoging is een goed alternatief voor een kussen.
Een tip die ik op BPL heb opgepikt.

Ik heb beperkte vergelijkingservaring met zwaardere meer klassieke bergschoenen, sneeuwschoenen en stijgijzergebruik waardoor ik onderstaande ervaring met de nodige voorzichtigheid geef maar bij het traverseren van steile hellingen voelde ik me iets minder zeker omdat ik door de lage schacht minder steun ervaarde en ik de enkel moeilijker stabiel kon houden. In het begin gespte ik de schoenen niet strak genoeg vast waardoor bij momenten de zool van de flyroc los kwam van het steunvlak bij het traverseren op sneeuwschoenen.

Gedachten bij de waterhuishouding:
Eenmaal op de bivakplek haalde ik de natte zolen uit de schoenen, deed ook de gtx buitensokken en binnensokken uit en verving dit door een stel dikke droge sokken met twee lagen plastiek volgens VBL systeem.
Een combinatie die ik ook in de slaapzak aan hield.
Dit heb ik na drie dagen moeten stoppen omdat de huid amper konden drogen en mijn voetzolen alsmaar pijnlijker werden tijdens het stappen.
Ik droeg als eerste laag ook geen liner onder de plastiek zak waardoor de huid extra klammig werd.
Dit zal de problemen ook versneld hebben
Er ontstonden kleine ringvormige 'littekens' onder de voeten.
Waarschijnlijk toch symptomen die gelinkt kunnen worden met een beginnende trench foot.
067-sneeuwschoentocht pyreneeen 380
Hoewel ik al op voorhand wist dat dit een mogelijk risico was heb ik het toch uitgeprobeerd.
Ik droeg namelijk tijdens de nacht ook een plastiek veiligheidspak (uit een stuk) als onderlaag om te vermijden dat mijn donszak zijn isolatie zou verliezen tijdens de koude nachten. Ik was erg enthousiast over het positieve effect.
Ik gebruikte daarom ook nooit de nachtelijke warmte in de slaapzak om de zooltjes of de sokken te drogen. Hoogstens haalde ik ze een half uur voor opstaan even binnen om ze te laten ontdooien. Je kan ze natuurlijk ook in een afgesloten zak steken.
In tegenstelling tot zwaar lederen schoenen zijn de bevroren flyroc’s sneller ontdooid eenmaal aan de voeten gestoken.
Je moet ze echter ook al instapbaar klaar zetten voor je gaat slapen omdat ze door de vorst toch erg stijf worden.
De volgende keer zou ik eenmaal bij de kampplaats een stel droge sokken aan doen gecombineerd met gtx sokken.
Ik heb werkelijk heel veel geluk gehad met het weer. “Winterse omstandigheden” is een erg ruim te interpreteren begrip.
Ik kan me gemakkelijk omstandigheden voor de geest halen dat ik met een minder positieve eindbalans zou komen.

Gelopen route
dag1: Porta-Col de l'homme Mort-els Estanyets
dag2: els Estanyets-Coma dels Forats(Tossal Colomer)-estany de Sobirans/Trebens/Gombau
dag3: Estany d'en Gombau-Lac des Bouillouses-Estany Blau (puig de la cometa)
dag4: Estany Blau-Portella de la Grava-Refuge des Bésines
dag5: dagtocht:refuge des Bésines-portella de Lanos-Puig de Coma d'Or-Portella de la Coma d'en Garcia-refuge des Bésines
dag6: refuge Bésines-Mérens les Vals
Foto's

vrijdag 9 maart 2012

sneeuwschoenend op trailrunners


Volgende week trek ik voor een week richting Pyreneeën om er rond Pic Carlit te trekken op een stel sneeuwschoenen.
Een pickel en een stel lichtgewicht stalen stijgijzers van Kahtoola gaan mee.
Op het web zijn er tal van artikels te vinden waar er suggesties worden gedaan om ook in winterse omstandigheden af te stappen van zware gtx schoenen en resoluut te kiezen voor lichtere schoenen.
Een voor iedereen leesbaar artikel komt van David Chenault.
Een driedelige artikelreeks op BPL is enkel voor leden te lezen.
Ik ga volgende week bovenstaande theorieën omzetten in de praktijk.
Neoprene lagen en vapor barrier liners laat ik even niet meedoen in dit experiment.
Ga ik het mij beklagen? Ik zal het laten weten.
Zoals het er nu uitziet zou het wel eens koud kunnen worden maar ik hoop dat de wollen sokken die ik draag voldoende isolatie zullen geven.
Mijn voetsysteem zal bestaan uit Flyroc 310 trailrunners en gtx oversokken van Rocky
Om te vermijden dat sneeuw door het gaas van de trairunners naar binnen zou dringen heb ik mij een stel getten gemaakt die heel de bovenkant afdekken.
Van getten flyroc
Zo hoop ik mijn voeten zo droog mogelijk te houden.
Het materiaal heb ik bij extremtextil gekocht.
De opbouw van de getten is een combinatie van gtx stof en codura 500 en langs onder 3 mm elastisch koord om de getten op hun plaats te houden.
Omdat de koord tussen het profiel ligt zal ze minder snel beschadigd geraken en zijn de getten ook te gebruiken zonder sneeuwschoenen of stijgijzers

De rest van het verhaal komt na mijn tocht

Vervolg